Najwi─Ökszym wyzwaniem zawodowego kucharza jest trafienie w gusta klient├│w. W ko┼äcu gdy kto┼Ť decyduje si─Ö na posi┼éek w restauracji, oczekuje ┼╝e podane danie b─Ödzie smakowa┼éo ┼Ťwietnie. Jak wygl─ůdaj─ů obowi─ůzki zawodowe os├│b zatrudnionych w gastronomii i ile zarabiaj─ů kucharze? Czym charakteryzuje si─Ö dobry kucharz? Jakie wykszta┼écenie i umiej─Ötno┼Ťci najbardziej przydaj─ů si─Ö do pracy w tym zawodzie? Dowiesz si─Ö z tego artyku┼éu.

Obraz przedstawiaj─ůcy ile zarabia kucharz.

Ile wynosi wynagrodzenie kucharza

Średnie wynagrodzenie kucharza wynosi obecnie 3 970 zł brutto, czyli ok. 3 036,40 zł netto (na rękę).

Zarobki kucharza zale┼╝─ů przede wszystkim od:

  • do┼Ťwiadczenia i umiej─Ötno┼Ťci,
  • zajmowanego stanowiska,
  • miejsca pracy.

Osoba zatrudniona jako pomoc kuchenna mo┼╝e zarobi─ç od oko┼éo 2000 z┼é do oko┼éo 3000 z┼é netto. Osoba zatrudniona na stanowisku kucharza zarabia z regu┼éy od oko┼éo 3000 z┼é do 4000 z┼é netto. Szef kuchni mo┼╝e liczy─ç na wynagrodzenie od oko┼éo 4000 z┼é do oko┼éo 6000 z┼é na r─Ök─Ö (to ju┼╝ niemal ┼Ťrednia krajowa).

Praca kucharza zdecydowanie r├│┼╝ni si─Ö od domowego przygotowywania posi┼ék├│w. Kucharz, zatrudniony w popularnej restauracji, mo┼╝e przygotowywa─ç setki posi┼ék├│w ka┼╝dego dnia. To dlatego wymaga si─Ö od niego przede wszystkim punktualno┼Ťci i dobrej organizacji pracy. Ponadto kucharz musi mie─ç dobry zmys┼é smaku, kt├│ry pozwoli mu zauwa┼╝y─ç mankamenty (albo pozytywne strony) potrawy.

Osoba bez trudno uchwytnego zmys┼éu smaku nie ma szans na sukces w tym zawodzie. Wyniki bada┼ä prowadzonych w bran┼╝y gastronomicznej s─ů nieub┼éagane. Ponad 2/3 konsument├│w decyduje si─Ö na powr├│t do lokalu w┼éa┼Ťnie z uwagi na smak serwowanych da┼ä. Oznacza to, ┼╝e jako┼Ť─ç da┼ä to podstawowy element rynkowego sukcesu restauracji. To dlatego praca kucharza jest tak odpowiedzialna. Dobry kucharz musi by─ç odporny na stres i mie─ç podzieln─ů uwag─Ö, kt├│ra umo┼╝liwi mu prac─Ö nad kilkoma potrawami r├│wnocze┼Ťnie.

Ale to nie wszystko. W gastronomi, podobnie jak w wielu innych bran┼╝ach, mamy do czynienia z ogromnym wp┼éywem mody. Niekt├│re restauracje uzyskuj─ů status kultowych, a pracuj─ůcy w nich kucharze mog─ů liczy─ç na traktowanie godne gwiazd ekranu. W tym wypadku ich zarobki mog─ů wynosi─ç nawet kilkadziesi─ůt tysi─Öcy z┼éotych miesi─Öcznie.

Najwi─Öcej zarobi─ů kucharze zatrudnieni w du┼╝ych aglomeracjach (np. Warszawa, Tr├│jmiasto itd.) – w tym wypadku ich wynagrodzenia mog─ů by─ç nawet dwa razy wy┼╝sze. To samo dotyczy popularnych kurort├│w oraz innych obszar├│w turystycznych.

Sukces w zawodzie kucharza zale┼╝y przede wszystkim od nieustannej ch─Öci samodoskonalenia si─Ö, zrozumienia potrzeb rynku i dopasowania do nich wygl─ůdu oraz smaku swoich potraw.

Kucharzy zatrudniaj─ů:

  • restauracje,
  • sto┼é├│wki,
  • bary,
  • o┼Ťrodki wypoczynkowe,
  • firmy cateringowe.

Obowi─ůzki zawodowe kucharza

Podstawowym zadaniem kucharza jest przygotowanie potraw zam├│wionych przez klienta lokalu. Dobry kucharz musi by─ç sprawny fizycznie i silny. W ko┼äcu praca w kuchni jest zwi─ůzana z cz─Öst─ů konieczno┼Ťci─ů przebywania w wysokiej temperaturze. Przygotowywanie potrawy wymaga te┼╝ najcz─Ö┼Ťciej d┼éugiego przebywania w pozycji stoj─ůcej – co mo┼╝e by─ç szczeg├│lnie dokuczliwe dla os├│b, kt├│re maj─ů problemy zdrowotne z nogami lub z kr─Ögos┼éupem.

Wbrew pozorom – praca w kuchni mo┼╝e te┼╝ okaza─ç si─Ö ca┼ékiem niebezpieczna. Mowa tu przede wszystkim o mo┼╝liwych oparzeniach oraz skaleczeniach ostrymi przedmiotami. Dlatego osoba zatrudniona na tym stanowisku musi nieustannie zachowywa─ç czujno┼Ť─ç oraz pe┼éne skupienie.

Dobry kucharz musi te┼╝ wykazywa─ç si─Ö zmys┼éem artystycznym. Dotyczy to w szczeg├│lno┼Ťci presti┼╝owych restauracji, gdzie dla go┼Ťci wygl─ůd potrawy jest r├│wnie istotny, co jej smak.

Zwr├│─ç te┼╝ uwag─Ö, ┼╝e kucharz bardzo rzadko pracuje sam. To dlatego wi─Ökszo┼Ť─ç z nich musi si─Ö wykazywa─ç empati─ů, przyjaznym usposobieniem oraz umiej─Ötno┼Ťci─ů pracy w grupie (i to pod presj─ů czasu).

Co ciekawe – do rozpocz─Öcia pracy w tym zawodzie nie potrzebujesz ┼╝adnego formalnego wykszta┼écenia. Owszem – na rynku znajdziesz mn├│stwo szk├│l, szkole┼ä i kurs├│w, kt├│re przygotowuj─ů do pracy w roli kucharza. Wiele os├│b decyduje si─Ö na ich uko┼äczenie, aby zwi─Ökszy─ç swoje kwalifikacje (i co za tym idzie – poziom zarobk├│w).

Jednak ostatecznie licz─ů si─Ö tylko Twoje cechy i umiej─Ötno┼Ťci. Wynika to z dw├│ch przyczyn. Po pierwsze – pasjonat kulinari├│w b─Ödzie w stanie samodzielnie nauczy─ç si─Ö profesjonalnego gotowania. Po drugie – poziom umiej─Ötno┼Ťci kucharza bardzo ┼éatwo jest sprawdzi─ç w trakcie post─Öpowania rekrutacyjnego. Nie zmienia to faktu, ┼╝e wiele punkt├│w gastronomicznych wymaga od potencjalnych kandydat├│w wylegitymowania si─Ö wykszta┼éceniem gastronomicznym lub odpowiednim do┼Ťwiadczeniem, aby w og├│le wzi─ů─ç udzia┼é w takim post─Öpowaniu.

Na co kucharze mog─ů liczy─ç w zamian? Przede wszystkim jest to wysoki poziom wynagrodzenia (jak na zaw├│d, kt├│ry nie wymaga formalnych kwalifikacji).

Ponadto w kuchni najlepiej b─Öd─ů si─Ö czu┼éy osoby ekstrawertyczne, kt├│re chc─ů, aby w ich pracy nieustannie si─Ö co┼Ť dzia┼éo. Przygotowywanie kilku skomplikowanych potraw naraz mo┼╝e te┼╝ zapewni─ç niez┼éego kopa adrenaliny. Szczeg├│lnie w przypadku, gdy w naszym lokalu mamy wa┼╝ne wydarzenie lub wyj─ůtkowych go┼Ťci.

Kucharze musz─ů by─ç gotowi na prac─Ö w zespole, improwizacj─Ö i reagowanie na r├│┼╝ne niespodzianki. Sprawia to, ┼╝e charakter pracy w tym miejscu jest wyj─ůtkowy i wiele os├│b nie wyobra┼╝a sobie zatrudnienia w innym zawodzie.

Kucharz to zaw├│d dla wszystkich os├│b, kt├│re uwielbiaj─ů widzie─ç efekt swojej pracy. Ponadto – na tym stanowisku bardzo szybko uzyskuje si─Ö informacj─Ö zwrotn─ů o ocenie pracy. Dla wielu kucharzy to bardzo wa┼╝na motywacja. Im wi─Öcej wysi┼éku w┼éo┼╝─ů w swoj─ů prac─Ö, tym wi─Öksz─ů b─Öd─ů mieli reputacj─Ö, a kto wie – by─ç mo┼╝e kiedy┼Ť do┼é─ůcz─ů do grona kucharskich gwiazd, kt├│rych wynagrodzenie liczone jest dziesi─ůtkach tysi─Öcy z┼éotych miesi─Öcznie.

Wymiar czasu pracy kucharza

Praca w restauracji nie ma wiele wsp├│lnego z „normalnymi” godzinami pracy. Obiekty gastronomiczne cz─Östo otwarte s─ů do p├│┼║nych godzin nocnych (a czasami nawet do „ostatniego klienta”).

Wielu kucharzy narzeka te┼╝ na r├│┼╝nego rodzaju trudno┼Ťci w uzyskaniu urlopu. Dotyczy to w szczeg├│lno┼Ťci os├│b zatrudnionych w bran┼╝y hotelarskiej i wypoczynkowej. W ko┼äcu nikt nie mo┼╝e sobie pozwoli─ç na zamkni─Öcie restauracji w ┼Ťrodku sezonu. Z kolei urlop w lutym lub listopadzie niekoniecznie musi nale┼╝e─ç do najprzyjemniejszych. To najwi─Ökszy problem we wszystkich lokalach, kt├│re z r├│┼╝nych przyczyn nie zatrudniaj─ů nikogo na zast─Öpstwo lub dysponuj─ů tak ma┼é─ů obsad─ů, ┼╝e utrata jednego pracownika zmusza pozosta┼éych do pracy ponad si┼éy. Kucharze regularnie pracuj─ů te┼╝ w niedziele, weekendy i ┼Ťwi─Öta.

Dokuczliwa mo┼╝e by─ç te┼╝ praca w niestandardowych godzinach. Zwr├│─ç uwag─Ö, ┼╝e wi─Ökszo┼Ť─ç punkt├│w gastronomicznych jest otwarta nawet w godzinach nocnych. Kucharze musz─ů si─Ö do tego dostosowa─ç.

Praca w kuchni to spore obci─ů┼╝enie dla organizmu. Szczeg├│lnie je┼╝eli we┼║miemy pod uwag─Ö zmiany trwaj─ůce nawet kilkana┼Ťcie godzin dziennie. W takich okoliczno┼Ťciach nie trudno o b├│le plec├│w, n├│g lub ramion. Do tego dochodzi ca┼ékiem wysoki poziom stresu. Klienci restauracji cz─Östo bywaj─ů nieprzyjemni lub niekulturalni, co odbija si─Ö na obs┼éudze lokalu (w tym na kucharzach). Mo┼╝e zdarzy─ç si─Ö te┼╝, ┼╝e zabraknie istotnego sk┼éadnika dania, a pomoc kuchenna zachoruje – i wszystkie obowi─ůzku kucharz b─Ödzie musia┼é wykona─ç samodzielnie.

Jak zosta─ç kucharzem

Jakie wymagania stawianie s─ů wobec os├│b poszukuj─ůcych zatrudnienia w tym zawodzie? To przede wszystkim do┼Ťwiadczenie zawodowe, samodzielno┼Ť─ç, kultura osobista i umiej─Ötno┼Ť─ç pracy w zespole. Wa┼╝na jest te┼╝ dyspozycyjno┼Ť─ç oraz cierpliwo┼Ť─ç. Kucharz powinien posiada─ç te┼╝ aktualn─ů ksi─ů┼╝eczk─Ö sanitarno-epidemiologiczn─ů.

Skuteczne wykonywanie ka┼╝dej pracy jest uzale┼╝nione od pewnych predyspozycji. Jak wygl─ůdaj─ů te predyspozycje w odniesieniu do zawodu kucharza?

Osoba, kt├│re chce zosta─ç kucharzem powinna:

  • mie─ç dobre poczucie smaku,
  • dobrze rozpoznawa─ç sk┼éadniki ka┼╝dej potrawy,
  • posiada─ç wiedz─Ö o pracy w kuchni i sposobach przygotowania potraw.

Kucharz powinien dobrze odnajdywa─ç si─Ö w swoim miejscu pracy – dba─ç o porz─ůdek, bezpiecze┼ästwo oraz jako┼Ť─ç przygotowywanych posi┼ék├│w.

Do rozpocz─Öcia pracy w zawodzie kucharza nie potrzebujesz kierunkowego wykszta┼écenia. Nie oznacza to wcale, ┼╝e nie warto go zdoby─ç. Uko┼äczenie szko┼éy zawodowej lub technikum gastronomicznego to w niekt├│rych przypadkach absolutne minimum, aby ktokolwiek zechcia┼é spojrze─ç na Twoje CV. Swoje umiej─Ötno┼Ťci mo┼╝esz te┼╝ rozwija─ç na studiach (np. turystyka i hotelarstwo lub kierunku zwi─ůzanym z ┼╝ywieniem).

Znajdziesz te┼╝ mn├│stwo kucharskich kurs├│w, prowadzonych przez mniej lub bardziej do┼Ťwiadczonych kucharzy. Niekt├│re z nich s─ů dedykowane bezpo┼Ťrednio osobom, kt├│re chc─ů zrobi─ç kucharsk─ů karier─Ö. Wielu m┼éodych kucharzy decyduje si─Ö te┼╝ na praktyki i sta┼╝e w restauracjach (cz─Östo zagranicznych). Informacja o takim sta┼╝u to cenna wskaz├│wka dla nowego pracodawcy, czego mo┼╝e si─Ö spodziewa─ç.

Nauka w technikum gastronomicznym zajmuje pe┼éne 5 lat. Po zako┼äczeniu tej szko┼éy mo┼╝esz podchodzi─ç do matury. Uzyskujesz te┼╝ kwalifikacje TG.07 – sporz─ůdzanie potraw i napoj├│w oraz TG.16 – obs┼éuga ┼╝ywienia i us┼éug gastronomicznych.

Nauka w gastronomicznej szkole bran┼╝owej (dawniej zwanej szko┼é─ů zawodow─ů) zajmuje 3 lata. Po jej zako┼äczeniu uzyskujesz tylko kwalifikacje TG.07.

Mo┼╝esz wybra─ç te┼╝ zwyk┼éy kurs zawodowy, przygotowuj─ůcy do pracy kucharza – ten z regu┼éy trwa od 80 do 140 godzin. W tym wypadku otrzymasz certyfikat potwierdzaj─ůcy uko┼äczenie szkolenia.

W tej bran┼╝y dzia┼éa te┼╝ mn├│stwo „samouk├│w” – czyli pasjonat├│w gotowania bez formalnego wykszta┼écenia. Ich umiej─Ötno┼Ťci i talent kulinarny cz─Östo nie ust─Öpuj─ů osobom wykszta┼éconym w tym kierunku.

Czy zatem warto po┼Ťwi─Öca─ç czas i pieni─ůdze na kursy i szkolenia kucharskie?

Dla niekt├│rych os├│b to konieczno┼Ť─ç. Mowa tu przede wszystkim o osobach, kt├│re maj─ů trudno┼Ťci ze znalezieniem zatrudnienia lub ich praca wymaga uzyskania formalnych kwalifikacji (mowa tu np. o kucharzach zatrudnianych przez podmioty nale┼╝─ůce do bud┼╝etu pa┼ästwa). Inne osoby ┼Ťwietnie radz─ů sobie na tym rynku be┼╝ ┼╝adnych kurs├│w i szkole┼ä. W tym zawodzie potencjalny pracodawca zwraca uwag─Ö przede wszystkim na Twoje umiej─Ötno┼Ťci i do┼Ťwiadczenie.

Wolisz zaj─ů─ç si─Ö czym┼Ť innym? Sprawd┼║, ile zarabia kelner.