Masz star─ů ksi─ů┼╝eczk─Ö mieszkaniow─ů? Chcesz dowiedzie─ç si─Ö, jak wykorzysta─ç ┼Ťrodki zgromadzone na ksi─ů┼╝eczce do zakupu mieszkania? Przeczytaj o najnowszej zmianie przepis├│w, dzi─Öki kt├│rej unikniesz problem├│w podczas jej likwidacji i otrzymasz pa┼ästwow─ů dop┼éat─Ö w formie premii gwarancyjnej.

Obraz przedstawiaj─ůcy, jak wygl─ůda ksi─ů┼╝eczka mieszkaniowa.

Jak wykorzysta─ç ksi─ů┼╝eczk─Ö mieszkaniow─ů

Dysponujesz ksi─ů┼╝eczk─ů mieszkaniow─ů i nie masz zielonego poj─Öcia, co z ni─ů zrobi─ç?

Nie jeste┼Ť sam! ┼Ürodkami zgromadzonymi w ramach tej formy oszcz─Ödzania wci─ů┼╝ dysponuje niemal milion Polak├│w.

Og├│lna my┼Ťl przy┼Ťwiecaj─ůca wprowadzeniu ksi─ů┼╝eczek by┼éa do┼Ť─ç prosta ÔÇô obywatel ka┼╝dego miesi─ůca dokonuje wp┼éaty na konto, a podczas likwidacji ksi─ů┼╝eczki (np. przy zakupie mieszkania) pa┼ästwo z bud┼╝etu dok┼éada cz─Ö┼Ť─ç pieni─Ödzy w ramach premii.

W za┼éo┼╝eniu mia┼éo to przekona─ç obywateli do racjonalnego zarz─ůdzania swoimi finansami.

Ta forma oszcz─Ödzania na zakup nieruchomo┼Ťci by┼éa szczeg├│lnie popularna w drugiej po┼éowie XX wieku ÔÇô a wi─Öc grubo ponad 30 lat temu.

Je┼╝eli wci─ů┼╝ dysponujesz ksi─ů┼╝eczk─ů mieszkaniow─ů, z du┼╝ym prawdopodobie┼ästwem nie zak┼éada┼ée┼Ť jej sam. Najcz─Ö┼Ťciej zrobili to w Twoim imieniu rodzice lub dziadkowie.

Czy zatem ┼Ťrodki zgromadzone na ksi─ů┼╝eczce wci─ů┼╝ mog─ů pom├│c Ci w zakupie w┼éasnego M?

Odpowied┼║ na to pytanie nie b─Ödzie prosta.

Na przestrzeni ostatnich 30 lat mieli┼Ťmy do czynienia z ogromnymi zmianami gospodarczymi (m.in. z dewaluacj─ů), kt├│re znacz─ůco wp┼éyn─Ö┼éy na warto┼Ť─ç oszcz─Ödno┼Ťci.

Wszystko zale┼╝y od terminu za┼éo┼╝enia Twojej ksi─ů┼╝eczki mieszkaniowej oraz wysoko┼Ťci dokonywanych wp┼éat.

Sama likwidacja ksi─ů┼╝eczki najcz─Ö┼Ťciej jest nieop┼éacalna ÔÇô bank wyp┼éaci Ci go┼éy wk┼éad wraz z odsetkami, wynosz─ůcymi najcz─Ö┼Ťciej kilkaset z┼éotych.

Jednak je┼╝eli spe┼énisz wymagania okre┼Ťlone w przepisach, mo┼╝esz liczy─ç na premi─Ö ┼Ťredniej wysoko┼Ťci od 8000 z┼é do 9000 z┼é.

Poni┼╝ej znajdziesz wszystkie niezb─Ödne informacje.

Co to jest ksi─ů┼╝eczka mieszkaniowa

Ksi─ů┼╝eczka mieszkaniowa ÔÇô to rodzaj dokumentu, rejestruj─ůcego i potwierdzaj─ůcego wp┼éat─Ö ┼Ťrodk├│w na bankowy rachunek oszcz─Ödno┼Ťciowy. Na poszczeg├│lnych kartkach ksi─ů┼╝eczki znajdziesz dane osobowe posiadacza oraz piecz─ůtki i podpisy pracownika banku, potwierdzaj─ůce dat─Ö oraz wysoko┼Ť─ç dokonywanych wp┼éat.

Obecnie rol─Ö ksi─ů┼╝eczek mieszkaniowych przej─Ö┼éy konta oszcz─Ödno┼Ťciowe, a nowe ksi─ů┼╝eczki nie s─ů ju┼╝ wydawane.

Najwi─Öksze znaczenie ma premia gwarancyjna, kt├│ra przys┼éuguje w┼éa┼Ťcicielom starych ksi─ů┼╝eczek mieszkaniowych.

Premia gwarancyjna ksi─ů┼╝eczki mieszkaniowej

Premia gwarancyjna wypłacana jest z budżetu państwa na mocy Ustawy z 30 listopada 1995 r o pomocy państwa w spłacie niektórych kredytów mieszkaniowych, premii gwarancyjnych oraz refundacji bankom wypłaconych premii gwarancyjnych.

Premia przys┼éuguje wszystkim w┼éa┼Ťcicielom ksi─ů┼╝eczek mieszkaniowych, kt├│rzy za┼éo┼╝yli je do 23 pa┼║dziernika 1990 roku i przeznacz─ů uzyskan─ů kwot─Ö na ┼Ťci┼Ťle okre┼Ťlone cele mieszkaniowe.

W stosunku do pozosta┼éych os├│b obowi─ůzuje wy┼é─ůcznie wyp┼éata zgromadzonych ┼Ťrodk├│w wraz z odsetkami.

Przez lata otrzymanie premii gwarancyjnej by┼éo znacznie utrudnione ÔÇô przys┼éugiwa┼éa bowiem wy┼é─ůcznie na zakup mieszkania lub domu, na co sta─ç by┼éo niewielk─ů cz─Ö┼Ť─ç posiadaczy ksi─ů┼╝eczek.

Na podstawie ostatnich zmian w prawie, kwot─Ö premii gwarancyjnej mo┼╝esz przeznaczy─ç nie tylko na zakup nowej nieruchomo┼Ťci (np. jako cz─Ö┼Ť─ç wk┼éadu w┼éasnego), ale r├│wnie┼╝ na remont mieszkania.

Wysoko┼Ť─ç premii gwarancyjnej zale┼╝y przede wszystkim od kwoty oszcz─Ödno┼Ťci, zgromadzonych przez w┼éa┼Ťciciela na ksi─ů┼╝eczce mieszkaniowej.

Konkretn─ů kwot─Ö premii oblicza si─Ö zgodnie ze wzorem, stanowi─ůcym za┼é─ůcznik do ustawy.

Na jej wysoko┼Ť─ç ma wp┼éyw:

  • wysoko┼Ť─ç poszczeg├│lnych wp┼éat
  • cena 1m2 powierzchni u┼╝ytkowej budynku mieszkalnego, obowi─ůzuj─ůca w kwartale/roku wp┼éaty
  • cena 1m2 ostatnio og┼éoszona przed kwarta┼éem z┼éo┼╝enia wniosku o likwidacj─Ö ksi─ů┼╝eczki
  • rodzaj budownictwa, na kt├│re zostan─ů wykorzystane ┼Ťrodki pochodz─ůce z ksi─ů┼╝eczki

W roku 2019 roku by┼éo to ┼Ťrednio 10 200 z┼é, w 2020 roku ┼Ťrednia wynios┼éa 9000 z┼é. Jednak odchylenia od ┼Ťredniej w przypadku poszczeg├│lnych w┼éa┼Ťcicieli mog─ů by─ç zdecydowanie wi─Öksze, od kilkuset do nawet kilku tysi─Öcy z┼éotych.

Wniosek o wyliczenie konkretnej sumy premii gwarancyjnej mo┼╝esz z┼éo┼╝y─ç w dowolnym oddziale banku. Za pierwszym razem takie obliczenie jest bezp┼éatne. Za ka┼╝de kolejne wyliczenie bank pobierze od Ciebie op┼éat─Ö w wysoko┼Ťci od 30 z┼é do 50 z┼é.

Czynno┼Ťci uprawniaj─ůce do wyp┼éaty premii gwarancyjnej

Wiesz ju┼╝, ┼╝e zgodnie z najnowszymi zmianami w prawie, ┼Ťrodki zgromadzone na starej ksi─ů┼╝eczce wraz z premi─ů gwarancyjn─ů mo┼╝esz wykorzysta─ç np. na remont mieszkania.

Jednak o wypłatę premii gwarancyjnej możesz ubiegać się również w przypadku:

  • zakupu lub zamiany lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, w ramach w┼éasno┼Ťci lub wsp├│┼éw┼éasno┼Ťci w cz─Ö┼Ťciach u┼éamkowych (minimum 1/4 udzia┼éu)
  • zakupu sp├│┼édzielczego w┼éasno┼Ťciowego prawa do lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego w sp├│┼édzielni mieszkaniowej w ca┼éo┼Ťci lub w cz─Ö┼Ťciach u┼éamkowych (minimum 1/4 udzia┼éu)

Ponadto ksi─ů┼╝eczk─Ö mieszkaniow─ů wraz z premi─ů mo┼╝esz wykorzysta─ç na:

  • zap┼éat─Ö cz─Ö┼Ťci ceny lokalu mieszkalnego na podstawie umowy najmu instytucjonalnego (z doj┼Ťciem do w┼éasno┼Ťci ÔÇô np. w przypadku budownictwa TBS)
  • monta┼╝, wymian─Ö lub modernizacj─Ö instalacji elektrycznej, gazowej, wodnokanalizacyjnej w lokalu mieszkalnym lub domu jednorodzinnym
  • poniesienia wydatk├│w na termomodernizacj─Ö w lokalu mieszkalnym lub domu jednorodzinnym (o warto┼Ťci co najmniej 6 tys. z┼é)
  • ponoszenia op┼éaty z tytu┼éu przekszta┼écenia prawa u┼╝ytkowania wieczystego gruntu w prawo w┼éasno┼Ťci.

Najnowsze zmiany w prawie dotycz─ůcym ksi─ů┼╝eczek mieszkaniowych

Ksi─ů┼╝eczki mieszkaniowe zosta┼éy ostatnio obj─Öte do┼Ť─ç istotn─ů nowelizacj─ů przepis├│w. Opr├│cz aktualizacji katalogu wydatk├│w, zmieniono r├│wnie┼╝ procedur─Ö ubiegania si─Ö o premi─Ö.

Co to oznacza dla Ciebie?

Je┼╝eli chcesz otrzyma─ç premi─Ö gwarancyjn─ů, od 19 stycznia 2021 r. trzeba b─Ödzie zarejestrowa─ç ksi─ů┼╝eczk─Ö mieszkaniow─ů w banku.

Mo┼╝esz to zrobi─ç w dowolnym oddziale banku, kt├│ry wystawi┼é Twoj─ů ksi─ů┼╝eczk─Ö. Za dzie┼ä rejestracji ksi─ů┼╝eczki uznaje si─Ö dat─Ö z┼éo┼╝enia wniosku.

Dlaczego rejestracja ksi─ů┼╝eczki jest tak istotna?

  • do 31 grudnia 2022 roku zasady likwidacji pozostaj─ů te same (premia gwarancyjna jest wyp┼éacana w dowolnym momencie)
  • od 1 stycznia 2023 roku, je┼╝eli ksi─ů┼╝eczka nie b─Ödzie zarejestrowana, w┼éa┼Ťciciela spotkaj─ů komplikacje w trakcie jej likwidacji. Ot├│┼╝ w przypadku ksi─ů┼╝eczek mieszkaniowych zarejestrowanych po 31 grudnia 2022 roku, w┼éa┼Ťciciel b─Ödzie m├│g┼é si─Ö ubiega─ç o wyp┼éat─Ö premii gwarancyjnej dopiero od 1 stycznia kolejnego roku po dacie jej rejestracji.

Przyk┼éad: Swoj─ů ksi─ů┼╝eczk─Ö mieszkaniow─ů zarejestrujesz 1 lutego 2023 roku i chcesz j─ů zlikwidowa─ç w celu wymiany okien w swoim mieszkaniu, zgodnie z najnowszymi przepisami b─Ödziesz m├│g┼é ubiega─ç si─Ö o wyp┼éat─Ö premii gwarancyjnej dopiero po 1 stycznia 2024 roku i b─Ödziesz musia┼é przesun─ů─ç zamierzon─ů inwestycj─Ö o rok.

Wyj─ůtkiem od tej regu┼éy s─ů sytuacje, gdy czynno┼Ť─ç uprawniaj─ůca do wyp┼éaty premii gwarancyjnej mia┼éa miejsce przed 1 stycznia 2023 roku. Wtedy mo┼╝esz zlikwidowa─ç ksi─ů┼╝eczk─Ö na starych zasadach.

Pami─Ötaj, ┼╝e zgodnie z najnowszymi przepisami masz tylko 90 dni od daty dokonania w/w czynno┼Ťci na z┼éo┼╝enie wniosku o likwidacj─Ö ksi─ů┼╝eczki mieszkaniowej. Gdy przekroczysz ten termin, bank mo┼╝e odm├│wi─ç Ci zamkni─Öcia ksi─ů┼╝eczki mieszkaniowej.

Wyszczeg├│lnienie dokument├│w, kt├│re musisz do┼é─ůczy─ç do wniosku o likwidacj─Ö ksi─ů┼╝eczki, znajdziesz na w informatorze PKO BP.

Jak zlikwidowa─ç ksi─ů┼╝eczk─Ö mieszkaniow─ů

Ksi─ů┼╝eczka mieszkaniowa bez premii gwarancyjnej mo┼╝e zosta─ç zlikwidowana na Tw├│j wniosek w ka┼╝dej chwili. Otrzymasz wtedy uzbieran─ů kwot─Ö wraz z odsetkami. Co istotne – ksi─ů┼╝eczki mieszkaniowe nie s─ů obj─Öte podatkiem od dochod├│w kapita┼éowych (tzw. podatkiem Belki). Tak czy inaczej, w tym wypadku nie ma co liczy─ç na poka┼║n─ů kwot─Ö.

W celu zlikwidowania ksi─ů┼╝eczki z premi─ů gwarancyjn─ů, musisz zg┼éosi─ç si─Ö do banku w terminie 90 dni od momentu okre┼Ťlonego w przepisach wydatku.

Pami─Ötaj, aby zbiera─ç wszystkie dokumenty, kt├│re potwierdzaj─ů poniesione przez Ciebie koszty (np. faktury za remont). B─Ödziesz musia┼é do┼é─ůczy─ç je do wniosku.

Nie planujesz w najbli┼╝szym czasie wydatku przewidzianego w przepisach?

Ksi─ů┼╝eczk─Ö mieszkaniow─ů mo┼╝esz r├│wnie┼╝ scedowa─ç na inn─ů osob─Ö, ale dotyczy to wy┼é─ůcznie:

  • ma┼é┼╝onka (nawet rozwiedzionego)
  • rodzic├│w
  • dziadk├│w
  • dzieci
  • wnuk├│w
  • rodze┼ästwa
  • oraz os├│b przysposabianych i przysposabiaj─ůcych

Odpowiedni─ů procedur─Ö przeprowadzisz w dowolnym oddziale banku. Koszt cesji wynosi ok. 70 z┼é. Po przekazaniu prawa do ksi─ů┼╝eczki mieszkaniowej inna osoba mo┼╝e wykorzysta─ç pieni─ůdze do realizacji jednej z czynno┼Ťci przewidzianych w ustawie i ubiega─ç si─Ö o przyznanie premii.

Poszukujesz sposob├│w na uzbieranie kwoty niezb─Ödnej do wk┼éadu w┼éasnego? Sprawd┼║, jak oszcz─Ödza─ç pieni─ůdze.