Co to jest karta debetowa i jak z niej korzysta─ç
Co to jest karta debetowa i jak z niej korzysta─ç

Co to jest karta debetowa i jak z niej korzysta─ç

Aktualizacja: 19 lutego 2023

Wed┼éug danych NBP Polacy posiadaj─ů ponad 40 milion├│w plastikowych kart p┼éatniczych (ich liczba z roku na rok regularnie ro┼Ťnie). Jakie s─ů r├│┼╝nice pomi─Ödzy poszczeg├│lnymi typami kart i jakie mo┼╝liwo┼Ťci uzyskuj─ů ich w┼éa┼Ťciciele? Co to jest karta debetowa? Czym karta debetowa r├│┼╝ni si─Ö od karty kredytowej i kt├│ra z nich bardziej si─Ö op┼éaca? Dowiesz si─Ö z tego artyku┼éu.

Obraz przedstawiaj─ůcy, co to jest karta debetowa.

Jak działa karta debetowa

Wi─Ökszo┼Ť─ç kart w Polsce to w┼éa┼Ťnie karty debetowe (ok. 80%). Ich podstawow─ů zalet─ů jest mo┼╝liwo┼Ť─ç wykonywania wygodnych p┼éatno┼Ťci bezgot├│wkowych.

Karta debetowa – to rodzaj karty p┼éatniczej, kt├│ry jest ┼Ťci┼Ťle powi─ůzany z Twoim osobistym rachunkiem bankowym. To przede wszystkim wygodny spos├│b korzystania z pieni─Ödzy, kt├│re znajduj─ů si─Ö na Twoim koncie. Tak─ů kart─Ö mo┼╝esz wykorzystywa─ç w np. w celu wyp┼éaty got├│wki z bankomatu lub p┼éatno┼Ťci zbli┼╝eniowych (p┼éatno┼Ť─ç do 100 z┼é z regu┼éy nie wymaga wpisywania kodu PIN),

Karta debetowa umo┼╝liwia Ci r├│wnie┼╝:

  • wyp┼éat─Ö got├│wki w kasie sklepu (tzw. cashback),

  • wp┼éacanie pieni─Ödzy na powi─ůzany rachunek we wp┼éatomatach,

  • p┼éatno┼Ťci online w sklepach polskich oraz zagranicznych.

Co do zasady mo┼╝esz z niej korzysta─ç wy┼é─ůcznie do osi─ůgni─Öcia limitu ┼Ťrodk├│w, kt├│re zosta┼éy zgromadzone na Twoim koncie. Wyj─ůtkiem b─Ödzie tu np. limit odnawialny lub inna forma salda debetowego, kt├│ra umo┼╝liwi Ci p┼éatno┼Ťci nawet po wykorzystaniu podstawowych ┼Ťrodk├│w.

Je┼╝eli chcesz skorzysta─ç z takiej opcji – ustal limit salda debetowego w trakcie zak┼éadania rachunku. Mo┼╝esz te┼╝ zrobi─ç to w trakcie trwania umowy. Wystarczy, ┼╝e udasz si─Ö do lokalnego oddzia┼éu banku lub wykorzystasz w tym celu bankowo┼Ť─ç elektroniczn─ů.

Wi─Öcej o prawid┼éowym zrozumieniu i obs┼éudze swojego konta bankowego przeczytasz w poradniku saldo a dost─Öpne ┼Ťrodki.

Jak otrzyma─ç kart─Ö debetow─ů

Kart─Ö debetow─ů otrzymasz bezpo┼Ťrednio po za┼éo┼╝eniu konta w wybranym banku. Korzystanie z niej jest z regu┼éy bezp┼éatne, chocia┼╝ spotkasz na tym gruncie najr├│┼╝niejsze ograniczenia. Bowiem zwolnienie z op┼éat za korzystanie z karty mo┼╝e by─ç uzale┼╝nione np. od okre┼Ťlonej liczby lub warto┼Ťci p┼éatno┼Ťci zbli┼╝eniowych w miesi─ůcu.

Wniosek o wydanie karty debetowej możesz złożyć:

  • przez serwis internetowy banku,

  • przez aplikacj─Ö mobiln─ů,

  • telefoniczne przez infolini─Ö banku,

  • osobi┼Ťcie w oddziale banku.

Pami─Ötaj, ┼╝e minie co najmniej kilka dni, zanim karta do Ciebie trafi. Otrzymasz j─ů za po┼Ťrednictwem poczty. W tym okresie mo┼╝esz ┼Ťmia┼éo korzysta─ç z bankowo┼Ťci elektronicznej, aplikacji mobilnej, kod├│w BLIK itd.

Masz problemy z poziomem obs┼éugi swojej bankowo┼Ťci? Nie tra─ç czasu na nieskuteczne rozwi─ůzania – sprawd┼║, jak zamkn─ů─ç konto w banku i wybierz ofert─Ö konkurencji.

Karta debetowa a karta kredytowa r├│┼╝nice

Zar├│wno karta debetowa, jak i karta kredytowa mie┼Ťci si─Ö w kategorii kart p┼éatniczych. Podstawowa r├│┼╝nica odnosi si─Ö do rachunku, na podstawie kt├│rego funkcjonuje karta.

Karta kredytowa – zapewnia Ci mo┼╝liwo┼Ť─ç korzystania ze ┼Ťrodk├│w pochodz─ůcych z kredytu (kt├│ry nie jest bezpo┼Ťrednio powi─ůzany z Twoim rachunkiem osobistym). Limit dost─Öpnych ┼Ťrodk├│w jest ustalany przez bank w trakcie podpisywania umowy z klientem. Charakterystyczny dla kart kredytowych jest okres bezodsetkowy, w kt├│rym bank niemal nie pobiera op┼éat za korzystanie z kredytu.

Co r├│wnie istotne – karta debetowa jest ┼Ťci┼Ťle powi─ůzana z Twoim rachunkiem i w trakcie jej wydawania bank nie dokonuje szczeg├│┼éowego sprawdzenia Twojej zdolno┼Ťci kredytowej (np. sprawdze┼ä w BIK). W przypadku kart kredytowych sytuacja wygl─ůda inaczej. Otwierany jest nowy rachunek powi─ůzany z kart─ů, a zdolno┼Ť─ç kredytowa klienta jest skrupulatnie sprawdzana.

Banki po┼╝yczaj─ů swoim klientom pieni─ůdze na mn├│stwo najr├│┼╝niejszych sposob├│w. Na rynku spotkamy najcz─Ö┼Ťciej kredyty got├│wkowe oraz kredyty celowe (np. hipoteczne). Podstawowa r├│┼╝nica pomi─Ödzy nimi polega na tym, czy musisz informowa─ç bank, na co przeznaczasz po┼╝yczone ┼Ťrodki.

Karta kredytowa umo┼╝liwia Ci zatem szybkie zaci─ůgni─Öcie kredytu got├│wkowego. Warto jednak zwr├│ci─ç uwag─Ö, ┼╝e w tym wypadku ┼Ťrodki nie s─ů przelewane na Tw├│j rachunek bankowy. Korzystasz z limitu kredytowego na wybranej karcie – bank prowadzi dla niej odr─Öbny rachunek.

Funkcjonalno┼Ťci karty kredytowej s─ů takie same, jak ka┼╝dej innej karty p┼éatniczej. Mo┼╝esz ni─ů p┼éaci─ç zar├│wno w sklepach, jak i w internecie.

Jak wygl─ůda sp┼éata zobowi─ůzania zaci─ůgni─Ötego za po┼Ťrednictwem karty kredytowej? To r├│wnie┼╝ dziecinnie proste. Linia kredytu jest odnawiana automatycznie. Oznacza to, ┼╝e za ka┼╝dym razem, gdy sp┼éacisz swoje zad┼éu┼╝enie, uzyskujesz ponowny dost─Öp do dodatkowych ┼Ťrodk├│w.

Jak ustalany jest limit na karcie kredytowej? Bank analizuje przep┼éywy na Twoim koncie (przede wszystkim b─Ödzie to poziom i regularno┼Ť─ç wp┼éyw├│w) i dokonuje oceny Twojej zdolno┼Ťci kredytowej. Przed otrzymaniem linii kredytowej zostaniesz te┼╝ sprawdzony w Biurze Informacji Kredytowej.

Okres bezodsetkowy na karcie kredytowej

Cech─ů charakterystyczn─ů kart kredytowych jest tzw. okres bezsk┼éadkowy. Jego d┼éugo┼Ť─ç jest wyra┼╝ona w dniach, Najcz─Ö┼Ťciej b─Ödzie to 50 lub 60 dni – w zale┼╝no┼Ťci od oferty wybranego banku.

┼Ürodki po┼╝yczone na tej podstawie trzeba oczywi┼Ťcie zwr├│ci─ç. Je┼╝eli wyrobisz si─Ö we wskazanym terminie, bank nie doliczy ┼╝adnych odsetek. Je┼╝eli go przekroczysz, narazisz si─Ö na konieczno┼Ť─ç sp┼éaty zad┼éu┼╝enia wraz z odsetkami.

Ile kosztuje karta debetowa i karta kredytowa

W wi─Ökszo┼Ťci przypadk├│w b─Ödziemy mieli do czynienia z jak─ů┼Ť form─ů op┼éaty za korzystanie z karty p┼éatniczej. Op┼éata ta przyjmuje najcz─Ö┼Ťciej form─Ö miesi─Öczn─ů lub roczn─ů. B─Ödzie to najcz─Ö┼Ťciej kwota od kilku do kilkudziesi─Öciu z┼éotych. Jej dok┼éadn─ů wysoko┼Ť─ç znajdziesz w swojej umowie z bankiem.

Banki wprowadzaj─ů zwolnienia z tych op┼éat na podstawie najr├│┼╝niejszych kryteri├│w. Najcz─Ö┼Ťciej b─Ödziemy mieli do czynienia z kryterium wp┼éyw├│w oraz kryterium p┼éatno┼Ťci. W pierwszym przypadku op┼éata nie zostanie naliczona, je┼╝eli nasze wp┼éywy na konto osi─ůgn─ů okre┼Ťlony poziom miesi─Öcznie. W drugim przypadku zostaniemy zwolnieni z op┼éat, je┼╝eli wykonamy okre┼Ťlone p┼éatno┼Ťci (mo┼╝e tu chodzi─ç np. o liczb─Ö lub warto┼Ť─ç p┼éatno┼Ťci kart─ů).

Opr├│cz tego warto zwr├│ci─ç uwag─Ö na prowizje i op┼éaty naliczane w przypadku korzystania z bankomat├│w innego banku lub wyp┼éaty niewielkiej kwoty got├│wki (najcz─Ö┼Ťciej do 100 z┼é). W przypadku karty kredytowej mo┼╝e to by─ç nawet do 5% wyp┼éacanej kwoty.

Pos┼éugiwanie si─Ö kart─ů kredytow─ů nara┼╝a Ci─Ö r├│wnie┼╝ na odsetki oraz inne op┼éaty naliczane w przypadku przekroczenia terminu sp┼éaty zobowi─ůzania. Je┼╝eli chcesz pozna─ç dok┼éadn─ů wysoko┼Ť─ç op┼éat – dok┼éadnie przeczytaj umow─Ö ze swoim bankiem. Znajdziesz tam wszystkie niezb─Ödne informacje.

Karta debetowa wady i zalety

Pos┼éugiwanie si─Ö kart─ů debetow─ů zapewnia Ci mo┼╝liwo┼Ť─ç dysponowania poka┼║n─ů kwot─ů pieni─Ödzy bez konieczno┼Ťci noszenia ze sob─ů got├│wki. Teoretycznie mo┼╝esz w ten spos├│b dysponowa─ç wszystkimi ┼Ťrodkami, kt├│re zgromadzi┼ée┼Ť na koncie. W praktyce wi─Ökszo┼Ť─ç u┼╝ytkownik├│w, ze wzgl─Öd├│w bezpiecze┼ästwa, ustala dzienny limit p┼éatno┼Ťci.

Nale┼╝y przy tym podkre┼Ťli─ç, ┼╝e z zalet karty debetowej mo┼╝emy korzysta─ç wy┼é─ůcznie wtedy, gdy na naszym koncie w banku znajduj─ů si─Ö ┼Ťrodki niezb─Ödne do zrealizowania planowanej transakcji (za wyj─ůtkiem os├│b pos┼éuguj─ůcych si─Ö kredytem w rachunku bie┼╝─ůcym).

W┼Ťr├│d wad tego ┼Ťrodka p┼éatniczego nale┼╝y wymieni─ç przede wszystkim trudno┼Ťci w kontrolowaniu wydatk├│w oraz to, ┼╝e nie wszystkie sklepy i punkty us┼éugowe przyjmuj─ů p┼éatno┼Ťci kart─ů (co jest szczeg├│lnie widoczne i dokuczliwe poza granicami kraju).

Bezpiecze┼ästwo przy pos┼éugiwaniu si─Ö kart─ů debetow─ů

Karta debetowa rozwi─ůzuje w tym obszarze tyle samo problem├│w, co stwarza nowych. Owszem, nie musimy ze sob─ů nosi─ç portfela wypchanego got├│wk─ů, przez co jeste┼Ťmy mniej nara┼╝eni chocia┼╝by na kradzie┼╝ kieszonkow─ů, jednak pojawia si─Ö tu kilka nowych wyzwa┼ä – takich jak nieautoryzowane p┼éatno┼Ťci zbli┼╝eniowe lub nieautoryzowane skanowanie karty.

Z pierwszym problemem poradzono sobie ju┼╝ systemowo. Ot├│┼╝ od ostatniej nowelizacji prawa, raz na kilka transakcji zbli┼╝eniowych jeste┼Ťmy zmuszeni do podania kodu pin (bez wzgl─Ödu na ich warto┼Ť─ç). Ogranicza to potencjalne szkody, kt├│re mog─ů wyrz─ůdzi─ç osoby niepowo┼éane, kt├│re pos┼éuguj─ů si─Ö skradzion─ů kart─ů. W drugim wypadku sprawdzaj─ů si─Ö specjalne etui na kart─Ö, kt├│re blokuj─ů przep┼éyw sygna┼éu elektromagnetycznego. To szczeg├│lnie wskazane rozwi─ůzanie dla wszystkich os├│b, poruszaj─ůcych si─Ö komunikacj─ů publiczn─ů.

Warto przy tym podkre┼Ťli─ç, ┼╝e bezpieczne korzystanie z karty debetowej jest uzale┼╝nione przede wszystkim od wyobra┼║ni i przezorno┼Ťci jej u┼╝ytkownika. Nie po┼╝yczaj nikomu swojej karty. Nie zapisuj kodu pin nigdzie w portfelu. Nie pozwalaj obs┼éudze sklepu na opuszczanie z Twoj─ů kart─ů pomieszczenia, w kt├│rym dokonujesz p┼éatno┼Ťci. To podstawowe zasady, kt├│rych przestrzeganie znacznie zwi─Ökszy Twoje bezpiecze┼ästwo.

Mnóstwo przydatnych porad w zakresie bezpieczeństwa i kontaktu ze swoim bankiem znajdziesz też w artykule bankomat nie wypłacił pieniędzy co robić.

Przeczytaj te┼╝: