Obawiasz się, że Twój numer pesel mógł wpaść w ręce osób nieuprawnionych? Zastanawiasz się, czy możliwe jest zaciągnięcie kredytu na podstawie tej informacji? Sprawdź, w jakich okolicznościach można wziąć kredyt na pesel i dowiedz się, jak zadbać o swoje bezpieczeństwo.

Obraz przedstawiający jak wygląda kredyt na pesel.

Kredyt na pesel czy to możliwe

Otrzymanie kredytu bankowego, dysponując wyłącznie numerem pesel konsumenta, jest obecnie niemożliwe. Wszystkie banki przeprowadzają wieloetapową weryfikację swoich klientów, w trakcie której na różne sposoby potwierdzają ich dane osobowe.

Problem w tym, że w mowie potocznej słowo „kredyt” często jest wykorzystywane jako określenie wszystkich usług finansowych, w których konsument otrzymuje dostęp do dodatkowych środków na koncie.

Jako „kredyty” regularnie określane są produkty oferowane przez firmy pożyczkowe, a nawet prywatnych pożyczkodawców. A to poważna pomyłka.

Kredytu może udzielić wyłącznie bank. Inne usługi finansowe funkcjonują w myśl odrębnych przepisów i zdecydowanie różnią się od swojego bankowego pierwowzoru. Więcej na ten temat możesz przeczytać w artykule kredyt a pożyczka.

Pozabankowe produkty finansowe charakteryzują się zdecydowanie mniejszą liczbą formalności, przez które musi przebrnąć klient przed uzyskaniem dostępu do dodatkowej kwoty na koncie. Weryfikacja tożsamości klienta jest również mniej skrupulatna, niż w banku.

Tak czy inaczej – nawet w przypadku pozabankowych produktów finansowych – sam numer pesel to za mało, aby zaciągnąć pożyczkę.

Dlaczego sam pesel to za mało do pożyczki lub kredytu

Zwróć uwagę, że swoim numerem pesel posługujesz się przy najróżniejszych okazjach (np. składając podania, korzystając z usług urzędów itd.). Przecież istnieje całkiem duże prawdopodobieństwo, że w trakcie tych czynności w jego posiadanie wejdzie osoba nieuprawniona.

Możliwość zaciągania kredytów wyłącznie z wykorzystaniem tego numeru zaburzyłaby całą strukturę rynku finansowego.

Na potwierdzeniu tożsamości konsumenta zależy przede wszystkim podmiotowi wypłacającemu kwotę produktu finansowego.

To naturalne, że bankowi lub profesjonalnej firmie pożyczkowej zależy na bezproblemowym wypełnieniu warunków umowy i zarobieniu prowizji (a nie na długotrwałym i nieraz bezowocnym dochodzeniu swoich roszczeń przed sądami).

Firmy pożyczkowe często szczycą się faktem, że niemal nie przeprowadzają weryfikacji klienta (reklamując produkty takie jak chwilówki bez bik lub pożyczki dla osób zadłużonych). Warto przy tym zauważyć, że wypłata kwoty produktu konsumentowi jest najczęściej uzależniona od wykonania przelewu weryfikacyjnego na konto firmy.

W ten sposób firmy pożyczkowe korzystają z weryfikacji tożsamości klienta wykonanej uprzednio przez bank. Podczas procesu zakładania konta w banku musisz przecież okazać dokumenty potwierdzające podawane dane.

Dlatego jeżeli obawiasz się, że ktoś weźmie na Ciebie kredyt, dysponując wyłącznie Twoim numerem pesel, możesz spać spokojnie.

Jeżeli znalazłeś się w sytuacji, w której np. utraciłeś portfel z dokumentami – czym prędzej zgłoś ich zaginięcie do organu, który wydał dokument. Zastrzeżenie numeru utraconego dokumentu w bazie i wydanie nowego znacznie poprawi Twoje bezpieczeństwo. Jednak numer pesel jest przypisywany obywatelowi na całe życie i nie ma możliwości jego zmiany, nawet jeżeli masz świadomość, że w jego posiadanie weszła osoba nieuprawniona.

Na czym polega system PESEL

PESEL to literowy skrót od Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności, wprowadzonego w Polsce w latach 70 ubiegłego wieku. Skrót ten najczęściej jest kojarzony z charakterystycznym numerem, który otrzymuje każdy obywatel. W rzeczywistości cały system PESEL to ogromny zbiór danych, w którym można znaleźć takie informacje jak imię, nazwisko, adres zameldowania lub stan cywilny każdej osoby w państwie.

Numer pesel składa się z 11 cyfr umożliwiających identyfikację konkretnej osoby. Pod postacią tych cyfr zakodowana jest również informacja o dacie urodzenia, numerze porządkowym, oznaczeniu płci oraz liczbie kontrolnej.

Na pewno często wpisujesz ten numer w różnych formularzach lub wnioskach. Być może znasz go już nawet na pamięć. To jeden z najskuteczniejszych sposobów na jednoznaczną identyfikację konkretnego obywatela.

Wobec tego numer pesel jest wykorzystywany do zawierania umów, załatwiania spraw w urzędach i podejmowania najróżniejszych czynności prawnych.

Pesel, w myśl Ustawy o ochronie danych osobowych, jest daną osobową i podlega szczególnej ochronie. Powinieneś chronić swój pesel, ponieważ w połączeniu z innymi danymi może posłużyć oszustom np. do wyłudzenia kredytów, zakupów na raty lub innych świadczeń.

Należy przy tym jasno podkreślić, że dysponowanie przez oszusta samym numerem pesel to najczęściej za mało do wyrządzenia jakiejkolwiek szkody jego właścicielowi.

Co oznacza pożyczka na pesel

Jak zatem rozumieć reklamy „pożyczek na pesel” lub „kredytów na pesel”, które często spotykasz na ulotkach, banerach lub w internecie? To tylko chwyt marketingowy.

Takie sformułowanie ma podkreślić, że firma pożyczkowa udziela klientom dostępu do środków przy minimum formalności.

Jednak po wizycie w oddziale firmy lub w trakcie wypełniania internetowego wniosku szybko przekonasz się, że udzielenie pożyczki wymaga zdecydowanie większej ilości danych (np. numeru dowodu osobistego lub numeru innego dokumentu tożsamości, zaświadczeń od pracodawcy lub organów przyznających świadczenia pieniężne).

Weryfikacja tożsamości klienta przy udzielaniu pożyczki jest prawnym obowiązkiem każdego pożyczkodawcy, nawet w umowie pożyczki prywatnej konieczne jest wpisanie znacznie większej ilości danych, niż sam numer pesel.

Niemal wszyscy pożyczkodawcy korzystają też z weryfikacji danych klienta za pośrednictwem przelewu bankowego (lub metody pokrewnej, polegającej na udzieleniu firmie pożyczkowej dostępu do historii rachunku bankowego). Potencjalny klient jest również sprawdzany w dodatkowych bazach (np. BIG, BIK, ERIF). Więcej informacji na temat tych sprawdzeń znajdziesz w artykule chwilówki a BIK.

To mit, że firmy pożyczkowe nie oceniają zdolności kredytowej swoich klientów. Owszem – możesz spotkać również reklamy produktów bez sprawdzeń w BIK, jednak przy bliższym przyjrzeniu się takiej ofercie okazuje się, że sprawdzenie zostaje dokonane w konkurencyjnej bazie (a podmioty prowadzące bazy dłużników, podobnie jak same firmy pożyczkowe, regularnie wymieniają się swoimi informacjami).

Ponadto bank lub pożyczkodawca może wymagać szeregu dodatkowych dokumentów, od których uzależnione jest przyznanie pożyczki (np. zaświadczenia o dochodach) i niemal zawsze korzysta z tego prawa.

Pożyczki bez sprawdzeń, czy oceny zdolności kredytowej są możliwe – jednak w takich przypadkach pożyczkodawca zawsze wymaga dodatkowych zabezpieczeń, a co za tym idzie, dodatkowych dokumentów.

Żaden podmiot, zajmujący się legalną działalnością na rynku finansowym nie udzieli świadczenia wyłącznie na podstawie samego numeru pesel.

Jak zabezpieczyć się przed wyłudzeniem pożyczki i kredytu

Wszyscy powinniśmy dbać o ochronę swoich danych osobowych i bezpieczeństwo w sieci. Za każdym razem, gdy wypełniasz formularz na stronie internetowej lub udzielasz innej osobie dostępu do swojego dokumentu tożsamości, powinieneś zachować szczególną ostrożność. Nie pozwalaj na wynoszenie tego dokumentu poza Twój obszar widzenia. Postaraj się kontrolować, co robi z nim osoba, której go użyczyłeś.

W przypadku bezpieczeństwa internetowego dobrą praktyką jest ustanowienie oddzielnych, silnych haseł dla wszystkich usług, z których korzystasz za pośrednictwem sieci (w szczególności zaś do bankowości elektronicznej).

Pamiętaj, aby nigdy nie podawać nikomu tych haseł. Prawdziwi pracownicy podmiotów oferujących usługi finansowe nigdy nie będą Cię pytać o treść hasła.

W sieci możesz też znaleźć oferty różnych aplikacji, oferujących zabezpieczenie danych osobowych, poprzez wysyłanie alertów do potencjalnych pożyczkodawców, gdy ktoś spróbuje nimi posłużyć.

Jednak takie rozwiązania są przeznaczone głównie dla osób, które mają pewność, że ktoś stara się wykorzystać ich dane wbrew ich woli. W przytłaczającej większości przypadków, nawet tych związanych ze zgubieniem dokumentów, wykorzystanie tych aplikacji to przesada.

Samo dysponowanie numerem pesel, a nawet dokumentem tożsamości innej osoby, nie umożliwia jeszcze wyłudzenia pożyczki lub kredytu. Większość medialnych doniesień w tym obszarze wynika z niedbalstwa lub nieostrożności podmiotów, które udzielają świadczeń (np. brak porównania wizerunku osoby przedstawiającej dokument tożsamości lub zaniedbanie innych dostępnych metod weryfikacji), o czym świadczą liczne orzeczenia sądów powszechnych.

Jednak pamiętaj, że proste zachowanie czujności jest dużo wygodniejsze, niż długie godziny udowadniania swojej niewinności na sali sądowej.

Potrzebujesz dostępu do dodatkowych środków na koncie? Sprawdź, jaką chwilówkę wybrać.